9. TED I. Dönem 1. Yazılı İçin Cevaplı Test Örnekleri 2

4. CEVAPLI TEST

 

Edebiyat; ister nesir hâlinde olsun, ister nazım biçiminde olsun, tıpkı resim gibi, heykeltıraşlık gibi, özellikle musiki gibi güzel sanatlardan sayılagelmektedir. Beşeriyette en olumlu bilim, en ince teknik temellerine dayanan hayatla, kanla karşılaşmak kendileri için mukadder olan askerlik gibi yüksek bir ideal meslek bile, kendini içinde bulunduğu topluma anlatabilmek, bu büyük insanlık ve kahramanlık yolculuğunu hazırlayabilmek için uyandırıcı, amaçlandırıcı, yürütücü ve sonunda fedakâr ve kahraman yapıcı vasıtayı edebiyatta bulur. Böylelikle, edebiyatın her insan toplumu ve bu toplu­mun hâl ve geleceğini koruyan, koruyacak olan, her teşekkül için, en esaslı eğitim vasıtalarından biri olduğu kolaylıkla anlaşılır.

1.   Atatürk'ün edebiyatla ilgili düşüncelerini anlattığı bu metinle ilgili aşağıdaki tabloda verilen soruları yanıt­layınız. (20 puan)

Metnin yazılış amacı nedir?

Metin, bilgi vermek, öğretmek amacıyla yazılmıştır.

5p

Atatürk'e göre edebiyatın toplum açısından en önem­li vazifesi nedir?

Toplumun şimdiki durumunu ve geleceğini koruyan bir eğitim vasıtası olmasıdır.

5p

"Musiki, beşeriyet, mukadder, vasıta, teşekkül" gibi ifadeler metnin, yazıldığı dönemin hangi özelliği ile ilişkisini yansıtır

Metin ile gelenek arasındaki ilişkiyi yansıtır.

5p

Atatürk'ün edebiyatla ilgili düşünceleri metnin, yazıl­dığı dönemin hangi özelliği ile ilişkisini yansıtır?

Metin ile zihniyet arasındaki ilişkiyi yansıtır.

5p

 

2.   Kültürün yaşatılması ve sürdürülmesinde dilin rolünü aşağıdaki kültür ögeleriyle ilişkilendirerek kısaca açıklayınız. (10 puan)

Dil ve gelenek ilişkisi: Dil, gelenek ve göreneklerin yaşatılmasını, kuşaktan kuşağa aktarılmasını sağlar. 5 p

Dil ve edebiyat ilişkisi: Edebiyat toplumun duygu ve düşüncesini yansıtır. Dil ise edebiyatın temel malze­mesidir.5p

 

3.  Aşağıdaki soruların cevabını tabloya yazınız. (10 puan)

a.

Bir metin hangi öğelerin birleşmesinden oluşur?

Kelime, cümle, paragraf

5p

b.

Metni oluşturan öğeler arasında nasıl bir ilişki olmalıdır?

Metni oluşturan öğeler arasında anlam ilişkisi olmalıdır.

5p

 

4.  Aşağıdaki cümlelerde bulunan boşluklara uygun kelimeleri yazınız. (10 puan)

  • Metinler, yazılış özellikleri bakımından manzum ve mensur metin olmak üzere ikiye ayrılır.4p
  • Öykü ve roman türleri anlatmaya bağlı edebi metinlerdir.2p
  • Edebî metinler her okunduğunda farklı anlamlar kazanır.2p
  • Edebi metinlerdeki gerçeklik sosyal hayattaki gerçekliğin kurgulanmış biçimidir.2p

 

5.  Aşağıdaki sanat türlerini ait oldukları güzel sanat dallarıyla eşleştiriniz. (10 puan)

 

 

 

 

 

 

 

1.

Edebiyat

 

 

 

 

A) Görsel sanatlar

 

B) Fonetik sanatlar

 

C) Ritmik sanatlar

2.

Resim

 

 

 

 

3.

Müzik

 

 

 

 

4.

Bale

 

 

 

 

5.

Heykel

 

 

 

 

 

1.

B

2.

A

3

B

4.

C

5.

A

2p

2p

2 P

2p

2p

                       

 

6.  Aşağıdaki cümlelerin başına, bilgiler doğru ise D, yanlış ise Y yazınız. (10 puan)

D

Edebi metinler okuyucuya estetik bir zevk vermek amacıyla yazılır.

2p

D

Edebî metinler kurmaca metinlerdir.

2p

Y

Edebi metinlerde sözcüklerin ilk anlamlarına ağırlık verilir.

2p

Y

Türk edebiyatı İslamiyet'ten sonra oluşmaya başlamıştır.

2p

Y

Osmanlı devleti zamanında Türk şiirinde Fransızca kelimeler sıkça kullanılmıştır.

2p

 

7.  "Her sanat eseri yazıldığı dönemin izlerini taşır. Sanatçılar da sosyal bir çevre içerisinde yaşarlar ve içinde yaşadık­ları sosyal ve kültürel olaylardan etkilenirler."

Bu açıklamadan hareketle, aşağıdaki şiirin yazıldığı dönemde Türklerin yaşam tarzını ve dil özelliklerini tespit ediniz. (10 puan)

Öbkem kelip ogradım

Arslanlayu kökredim

Alplar başın togradım

Emdi meni kim tutar

Günümüz Türkçesiyle

Öfkelenip dışarı çıktım Arslan gibi kükredim Yiğitler başını doğradım Şimdi beni kim tutabilir

Türklerin yaşam tarzı

Savaşçılık, yiğitlik, kahramanlık gibi kavramlara bü­yük önem verilir.

5p

Dil özellikleri

Eski Türkçe kullanılmıştır. Türkçe henüz yabancı dillerin etkisine girmemiştir.

5p

 

8.  Aşağıdaki çoktan seçmeli soruları yanıtlayınız. (Soruların her biri 5 puan değerindedir.)

 

1.   Sanat ile zanaat arasındaki en önemli fark ....... kavra­mı ile ifade edilebilir.

Yukarıda boş bırakılan yer aşağıdaki kavramlar­dan hangisi ile doldurulabilir?

A)  Gelenek     B)  Zihniyet

C)  Yaratıcılık            D)  Tema

E)  Malzeme

 

2.   Gustave Flaubert dünyaca ünlü romanının baş kahra­manı hakkında "Madame Bovary benim!" demiştir.

Yukarıdaki cümleden hareketle edebi eserle ilgili aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılabilir?

A)  Edebî eser biriciktir.

B)  Edebî eser özneldir.

C)  Edebî eser yazarından izler taşır

D)  Edebî eser döneminin sosyal, siyasi ve kültürel özelliklerini yansıtır.

E)  Edebî eser gerçeği olduğu gibi aktarmalıdır.

 

3.  Aşağıdakilerden hangisi görsel (plastik) sanatlar­dan biri değildir?

A) Bale                       B) Mimari        C) Heykel

D) Hat             E) Resim

 

4.Natüralizm, varoluşçuluk kuramının edebiyata yan­sımasıdır. Emile Zola natüralizmi bu kuram üzerine temellendirmiştir.

Yukarıdaki açıklamaya göre edebiyatın aşağıdaki bilim dallarından hangisiyle ilişkili olduğu söylenebilir?

A) Tarih          B) Sosyoloji    C) Hukuk

D) Felsefe       E) Etik

 

1.

C) Yaratıcılık

5p

2.

C) Edebi eser yazarından izler taşır.

5p

3.

A) Bale

5p

4.

D) Felsefe

5p

 

 

 

 

5. CEVAPLI TEST

 

1.  Aşağıdaki kavramları kısaca açıklayınız. (10 puan)

·         Edebiyat: Duygu, düşünce ve hayallerin dil aracılığıyla güzel, etkili ve belli bir şekilde anlatılması sanatıdır. 2p

·         Edebiyat Tarihi: Bir edebi kültür içindeki tüm edebi hareketleri, dönemleri, yazarları şairleri inceleyen bilim dalıdır.2p

·         Kültür: Bir toplumun tarihsel süreç içerisinde ürettiği ve kuşaktan kuşağa aktardığı her türlü maddi ve manevi özelliklerin bütününe denir. 2p

·         Folklor: (Halkbilim) Bir ülkede yaşayan halkın kültürünü, geleneklerini, törelerini, inanç ve yaşamsal unsurlarının tümünü inceleyen bilim dalıdır.2p

·         Zanaat: Nitelikli emeğe dayalı, öğrenimin yanı sıra el becerisi ve ustalık gerektiren meslektir.2p

 

2.

1. Metin: "Su, canlılar için vazgeçilmez bir maddedir. İnsan vücudunun yaklaşık %70'ii denizanası gibi bazı canlı­ların %98'i sudan oluşuyor. Buna karşı bazı bitkilere bu oran düşüktür, örneğin bir buğday ya da fasulye tanesinde su oranı sadece yüzde 10'dur."

2.Metin:

Su ucuz değildir su gibi azizdir su

Tatsız tuzsuz değildir şerbetçe lezizdir su

Damarda akan sudur gözleri gördüren su

Çiçekte bala dönüp peteği ördüren su

Yukarıda verilen iki metni yazılış amacı ve dil anlatım özelliği bakımından karşılaştırınız. (20 puan)

 

1. Metin

2. Metin

Yazılış amacı

Bir konu hakkında bilgi vermek, ele alınan konu­yu açıklamak amacıyla yazılmıştır.

Amaç sanat yapmaktır. Okuyucuya estetik bir zevk uyandırmak amacıyla kaleme alınmıştır.

Dil ve anlatım özelliği

Anlatım açık ve anlaşılırdır, kelimeler daha çok gerçek anlamlarıyla kullanılmıştır. Açıklayıcı bir anlatım tercih edilmiştir.

Dil sanatsal bir işlevde kullanılır. Kelimeler me­caz ve yan anlamda kullanılır. İmgelere yer veri­lir. Kelimelerin çağrışımı diğerlerinden faydalanı­lır. Kelimeler ses değerine uygun kullanılır.

 

3.  Yukarıdaki metinlerden hangisi sanatsal metindir, sebebiyle açıklayınız. (10 puan)

• Amaç estetik bir zevk uyandırmaktır.

2p

• Özneldir.

2p

• Kişisel duygu ve düşünceler ifade eder.

2p

• Sanatlı ve süslü bir anlatım tercih edilmiştir.

2p

• Belli şekilsel özellikleri vardır. (5 puan)

2p

 

4.   Ritmik (Dramatik) sanatlar hangileridir, yazınız (10 puan)

Tiyatro

Dans

Bale

Sinema

Opera

2p

2p

2p

2p

2p

 

5.  Aşağıdaki ifadelerde boş bırakılan yerleri doldurunuz. (10 puan)

·         Peyami Safa'nın romanlarında okur bireyin iç dünyasına adeta bir yolculuk yapar. Bu nedenle yazar eserlerini   „ oluştururken psikoloji biliminden faydalanır. 2p

·         Edebiyat güzel sanatların işitsel (fonetik) sanatlar başlığı altında incelenir.  2p

·         Edebî eser kültürün kuşaktan kuşağa aktarılmasında önemli bir araçtır. 2p

·         Sanat ve zanaat nesneyi algılayış ve yorumlayış açısından farklılık gösterir.  2p

·         Sanat işitsel (fonetik), görsel (plastik) ve ritmik sanatlar olmak üzere üç kola ayrılır. 2 p

 

6.   Aşağıdaki cümlelerin başına, bilgiler doğru ise D, yanlış ise Y yazınız. (10 puan)

D

Sanatsal metinlerde öznellik esastır.

2p

Y

Edebiyat toplumsal bir olayı yorumlamak için coğrafya biliminden faydalanır.

2p

Y

Kültür, toplumdaki gelişmelere kapalıdır ve değişmez bir yapıya sahiptir.

2p

D

Zanaat var olan bir nesnenin farklı boyutlara dönüştürülmesidir.

2p

Y

Edebi eserler oluşturulduğu dönemin tarihi, sosyal ve siyasi yapısından izler taşımaz.

2p

 

7.  "Hepiniz milletvekili olabilirsiniz, bakan olabilirsiniz, hatta cumhurbaşkanı olabilirsiniz; ancak sanatçı olamazsınız." M. Kemal Atatürk

Yukarıdaki ifadeden yola çıkarak "sanatçı olmanın" en belirgin özelliğini belirtiniz (10 puan)

Bu ifade, Atatürk'ün sanata ve sanatçıya verdiği değerin sonsuz bir gösterisi olmasının yanı sıra sanatçı olmanın (olabilmenin) zorluğunu ve önemini gözler önüne sermektedir. İnsanlar kendini geliştirmek hayatta pek çok şey olabilir, ancak sanatçı sonradan olunmaz; doğuştan bu yeteneğe sahip olunmalıdır. Bazı şeyler sonradan zorla­mayla olabilir, fakat sanatçılık doğuştan getirilen yeteneklerin geliştirilmesiyle edinilebilecek bir meziyettir.

NOT: Öğrencinin bu soruyla ilgili farklı yorumları değerlendirilecektir.

 

8.  Aşağıdaki çoktan seçmeli soruları yanıtlayınız. (Soruların her biri 5 puan değerindedir.)

1-2. soruları aşağıda verilen şiire göre cevaplayınız.

Seher vakti çaldım yârin kapısını

Baktım yârin kapıları sürmeli

Boş bulmadım otağının yapısını

Çıka geldi bir gözleri sürmeli

Agâhî

1.  Yukarıdaki şiirin kafiye şeması aşağıdakilerden hangisidir?

A) Çapraz Uyak       B) Sarmal Uyak          C) Serbest Uyak

D) Düz Uyak   E) Karma Uyak

 

2.   1. ve 3. dizede kullanılan uyağın türünü belirtiniz.

A)  Yarım uyak/ Redif            B)  Tam uyak / Redif

C)  Zengin uyak/ Redif          D)  Cinaslı uyak

E)  Tunç uyak

 

3.  Aşağıdakilerden hangisi görsel sanatlardan biri değildir?

A) Mimari       B) Hat             C) Bale

D) Minyatür    E) Heykel       

 

4.  Aşağıdakilerden hangisi sanatın özelliklerinden değildir?

A)  Nesneldir.

B)  Varlıklar sanatçının bakış açısına göre anlam ka­zanır.

C)  Kişiseldir ve sanatçıya özgüdür.

D)  Anlatılar kurmaca bir dünyayı ifade eder.

E)  Etkileyicilik temel amaçtır.

 

6. TEST (RENKLİ CEVAP ANAHTARLI)

 

 

1.   Aşağıdakilerden hangisi güzel sanat dallarından biri değildir?

A) Resim         B) Opera         C) Heykel

D) Edebiyat     E) Geometri

 

2.   Aşağıdaki ifadelerden hangisi doğru değildir?

A)  Sanat eserinin öncelikli amacı fayda değildir.

B)  Sanat eseri genellikle özneldir.

C)  Sanat eserlerinde dil göndergesel işlevde kulla­nılır.

D)  Bilimsel eserler nesnel olmalıdır.

E)  Sanat eseri güzellik amacı güder.

 

3.   Aşağıdakilerden hangisi bir sanat değeri taşımaz?

A)  Bir tahta parçasından yapılmış heykel

B)  Aşk konusunu ele alan bir araştırma yazısı

C)  Ölüm üzerine yazılan şiir

D)  Matematik konulu şarkı

E)  Sahilde kum üzerine yapılan resim

 

4.   Aşağıdakilerden hangisinde bir bilgi yanlışı ya­pılmıştır?

A)  Edebiyat bilim dallarından etkilenir.

B)  Şiir, gerçekleri doğrudan anlatır.

C)  Şiirden şairin hayatıyla ilgili bilgiler çıkarılabilir.

D)  Şiirin ana duygusuna tema adı verilir.

E)  Şiirde ahenk; ölçü, kafiye ve ses tekrarıyla sağ­lanır.

 

5.   Aşağıdakilerden hangisi edebiyatla ilgili değildjr?

A)  Kullandığı malzemenin dil olması

B)  İnsan merkezli olması

C)  Duygu ve düşünceleri etkili bir şekilde anlatması

D)  Bir sanat dalı olması

E)  Tek amacının insanı bilgilendirmek olması

 

6.   "II. Dünya Savaşını ele alıp bir eser yazmak isteyen sanatçı" hangi bilimden faydalanır?

A) geometri     B) fizik                       C) psikoloji

D) tarih                       E) tıp

 

7.   Aşağıdakilerden hangisi kurmaca metin değildir?

A) deneme      B) hikâye        C) destan

D) roman         E) halk hikâyesi

 

8.   Sekizinci yüzyıldan günümüze kadar ulaşmayı ba­şarmış olan Orhun Kitabeleri'ni okuduğumuzda Gök­türk Devleti çatısı altında yaşayan Türklerin savaşçı, özgürlüğüne düşkün, mücadeleci, birlik duygusu için­de yaşayan bir topluluk olduğunu anlamaktayız. O dönemde eski Türklere ait olan birçok gelenek, göre­nek ve karakter özellikleri günümüze kadar gelmiştir.

Bu parçadan çıkarılabilecek sonuç aşağıdakiler­den hangisidir?

A)  Orhun Kitabeleri Türkler tarafından yazılmıştır.

B)  Edebi eserler zaman geçtikçe önem kazanır.

C)  Edebiyat ürünleri kültürün devamını sağlar.

D)  Kültür değerleri her dönemde aynı değildir.

E)  Türkler çok sayıda kitabe yazmışlardır.

 

9.   Edebiyatçı, sözcükleri dilin genel kullanımındaki an­lamlarından uzaklaştırır, dış dünyadan aldığı gerçek­liği kendi iç dünyası, birikimi, duygu ve düşüncele­riyle yeniden oluşturur. Onun yazdığı metin her ne kadar bu dünyayı anlatsa da aslında bir kurmacadır. Onun amacı öğretmek değil; sezdirmek, hissettir­mek, çağrıştırmaktır.

Aşağıdakilerden hangisi bu metinden çıkarılacak bir düşünce değildir?

A)  Edebiyatçı, kelimeleri ilk anlamlarının dışında kullanır.

B)  Edebî eserlerde gerçeklik olduğu gibi yansıtılır.

C)  Edebiyatçının amacı öğretmek değildir.

D)  Edebi eserlerde sanatçının duygu ve düşüncesi hâkimdir.

E)  Edebiyatçı, dünyayı nasıl algılıyorsa öyle yansıtır.

 

10. Şiirle ilgili aşağıdaki tanımlamalardan hangisi yanlıştır?

A)  Duygu, hayal ve düşüncelerin bir düzene bağlı olarak, çekici bir dil ve ahenkli mısralar içinde ak­tarılmasıdır.

B)  Öznel nitelikleri ağır basan bir türdür.

C)  Şiirde gerçeklik, insanın duygu ve zevk süzgecin­den geçerek değişir.

D)  Ses ve söyleyiş güzelliği esasına dayanır.

E)  Kelimelerin herkeste aynı çağrışımları uyandır­masına özen gösterilir.

 

11. Aşağıdakilerden hangisi nazmı nesirden ayıran bir özelliktir?

A)  Metinde işlenen duygu veya düşünceler.

B)  Deyimler ve mecazların kullanımı.

C)  Ölçü, kafiye gibi ahenk unsurları.

D)  Üslup, dil ve anlatım özellikleri.

E)  Etkileme gücü.

 

12.Yoruma göre değişir şiir

Soldan sağa, sağdan sola

Bin türlü okunur

Ve büyülü bir kumaş gibi

Her okunuşunda yeniden dokunur.

Yukarıdaki dizelerde şiire özgü hangi nitelik vur­gulanmıştır?

 

A) Biçimce güzellik    B) Anlam zenginliği

C) Sanatlı söyleyiş      D) Anlamca kapalılık

E) Duygu yoğunluğu

 

13.Her zaman tam karanlık değil gece

Kendimde denemişim ben.

Kulak ver, dinle...

Her acının sonunda bir pencere vardır,

Aydınlık bir pencere.

Şiirde anlatılmak istenen düşünceyi aşağıdaki atasözlerinden hangisi karşılar?

A)  Kara haber tez duyulur.

B)  Sabır acıdır, meyvesi tatlıdır.

C)  Kara gün kararıp kalmaz.

D)  Sakla samanı gelir zamanı.

E)  Bin kaygı bir borç ödemez.

 

14.      Her sanat eseri yazıldığı dönemin izlerini taşır. Sanat­çılar da sosyal bir çevre içerisinde yaşarlar ve içinde yaşadıkları sosyal ve kültürel olaylardan etkilenirler.

Şiirlerinde,   içinde  yaşadıkları   çağın   .................... yansıtırlar.

Yukarıdaki parçada boş bırakılan yere aşağıdaki­lerden hangisi getirilmelidir?

A) Gerçeklerini                       B) Geleneğini

C) Zihniyetini            D) Üslubunu

E) Sorunlarını

 

15. Şiirle ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?

A)  Koşma dörtlüklerle yazılan divan şiiri nazım biçi­midir.

B)  Gazel aruz ölçüsüyle ve beyitlerle yazılır.

C)  Kaside övgü şiirleridir.

D)  Her okuyucu aynı şiirden farklı yorumlar çıkara­bilir.

E)  Gazel aşk, tabiat ve güzellik konularında yazılır.

 

16. Aşağıdakilerden hangisi İslamiyet'ten önceki Türk edebiyatının özelliklerinden değildir?

A)  Göktürk Anıtları   (Orhun Kitabeleri)  ve Uygur Türklerine ait metinler bu dönemde yazılmıştır.

B)  Türkler arasında Gök Tanrı inancı yaygındır.

C)  Sagu, koşuk gibi şiir türleri kullanılmıştır.

D)  Hece ölçüsüyle şiir yazılmıştır.

E) Arapça ve Farsça sözcüklere sıkça yer verilmiştir.

 

17. Aşağıdakilerden hangisi zihniyeti oluşturan et­menlerden biri değildir?

A)  Kültür

B)  Sosyal yaşam

C)  Sanatçının düşünceleri ve sanat anlayışı

D)  Dönemin siyasi özellikleri

E)  Sanatçının kullandığı dil

 

18. Aşağıdakilerden hangisi İslami Dönem Türk ede­biyatına ait bir eser değildir?

A) Kutadgu Bilig         B) Orhun Kitabeleri

C) Divanü Lügati't-Türk          D) Divan-ı Hikmet

E) Atabetü'l-Hakayık

 

19.Evet, ağlamaklı oluyorum, demdir bu

Hani kurşun sıksan geçmez geceden

Anlatamam nasıl ıssız, karanlık

Gene bir cehennem var yastığımda

Gel artık

Bu şiirde işlenen duygu (tema) aşağıdakilerden hangisidir?

A) Yalnızlık    B) Öfke           C) Korku

D) Bitkinlik     E) Ümitsizlik

 

20.Karlı dağların başında

Salkım salkım duran bulut

Saçın çözüp benim için

Yaşın yaşın ağlar mısın?

Bu dörtlükte kişileştirilen varlık nedir?

A) karlı dağlarB) bulut           C) saç

D) gözyaşı       E) baş

 

Not: Her soru 5 puan değerindedir.

 

6. TESTİN CEVAP ANAHTARI

1.

E

6.

D

11.

C

16.

E

2.

C

7.

A

12.

B

17.

E

3.

B

8.

C

13.

B

18.

B

4.

B

9.

B

14.

C

19.

A

5.

E

10.

E

15.

A

20.

B

 

Yorum Yaz
Arkadaşların Burada !
Arkadaşların Burada !